Coraz częściej w pracy poradni psychologiczno-pedagogicznych obserwujemy dzieci, u których trudności szkolne mają złożony charakter. Jednym z najczęstszych przykładów jest współwystępowanie ADHD i dysleksji rozwojowej. Choć każde z tych zaburzeń ma odmienną specyfikę, ich jednoczesne występowanie znacząco wpływa na funkcjonowanie dziecka w szkole i poza nią. Właściwa diagnoza oraz odpowiednie wsparcie są kluczowe dla jego rozwoju i poczucia własnej wartości.
ADHD i dysleksja rozwojowa- dwa różne światy trudności
ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi, wiąże się przede wszystkim z trudnościami w koncentracji, impulsywnością oraz nadmierną aktywnością. Dzieci z ADHD często mają problem z organizacją pracy, kończeniem zadań oraz kontrolowaniem swoich reakcji.
Z kolei dysleksja rozwojowa dotyczy specyficznych trudności w nauce. Objawia się wolnym tempem czytania, robieniem błędów ortograficznych, trudnościami w pisaniu oraz rozumieniem tekstu. Dziecko może być inteligentne i zmotywowane, a mimo to osiągać słabsze wyniki w nauce języka polskiego.
Kiedy ADHD i dysleksja występują jednocześnie, obraz trudności staje się bardziej skomplikowany. Problemy z koncentracją mogą dodatkowo nasilać trudności w czytaniu i pisaniu, a niepowodzenia szkolne zwiększają frustrację i obniżają motywację.
Współwystępowanie ADHD i dysleksji rozwojowej- częstsze niż myślimy
Badania pokazują, że ADHD i dysleksja rozwojowa często współwystępują. Szacuje się, że nawet u 25-40% dzieci z ADHD można zaobserwować trudności charakterystyczne dla dysleksji rozwojowej. Oznacza to, że diagnozowanie tylko jednego z tych zaburzeń może prowadzić do niepełnego rozumienia problemów dziecka.
W praktyce oznacza to, że dziecko może być postrzegane jako „nieuważne” lub „leniwe”, podczas gdy w rzeczywistości zmaga się zarówno z deficytami uwagi, jak i trudnościami językowymi. Bez właściwego rozpoznania łatwo o błędne interpretacje zachowań i niewłaściwe metody pracy.
Dlaczego kompleksowa diagnoza jest tak ważna
Kompleksowa diagnoza ADHD i dysleksji rozwojowej pozwala na dokładne określenie źródła trudności dziecka. Proces diagnostyczny w poradni psychologiczno-pedagogicznej obejmuje nie tylko ocenę funkcji poznawczych, ale także analizę umiejętności szkolnych, zachowania oraz funkcjonowania emocjonalnego.
Dzięki temu możliwe jest rozróżnienie, które trudności wynikają z ADHD, a które z dysleksji. To niezwykle istotne, ponieważ każda z tych trudności wymaga innego podejścia terapeutycznego. Brak pełnej diagnozy może prowadzić do sytuacji, w której stosowane wsparcie nie przynosi oczekiwanych efektów.
Kompleksowa diagnoza daje także rodzicom i nauczycielom lepsze zrozumienie dziecka. Pozwala spojrzeć na jego zachowanie nie przez pryzmat „problemów”, ale realnych potrzeb rozwojowych.
Indywidualne wsparcie jako klucz do sukcesu
Dziecko z ADHD i dysleksją rozwojową potrzebuje wsparcia dostosowanego do jego indywidualnych trudności. W przypadku ADHD ważne jest wprowadzenie struktur, jasnych zasad oraz metod wspierających koncentrację. Natomiast w pracy z dysleksją kluczowe są ćwiczenia rozwijające umiejętności czytania i pisania.
Istotne jest także wsparcie emocjonalne. Dzieci z podwójną diagnozą często doświadczają niepowodzeń szkolnych, co może prowadzić do obniżonej samooceny i lęku przed nauką. Odpowiednie podejście dorosłych – pełne zrozumienia i akceptacji – ma ogromne znaczenie dla ich funkcjonowania.
Współpraca między specjalistami, nauczycielami i rodzicami zwiększa skuteczność oddziaływań. Spójne działania pozwalają stworzyć dziecku bezpieczne środowisko, w którym może rozwijać swoje mocne strony.
Podsumowanie – diagnoza jako pierwszy krok do zmiany
Współwystępowanie ADHD i dysleksji to wyzwanie, które wymaga uważności i profesjonalnego podejścia. Kompleksowa diagnoza pozwala zrozumieć rzeczywiste potrzeby dziecka i zaplanować skuteczne wsparcie.
Wczesne rozpoznanie trudności daje szansę na lepsze funkcjonowanie w szkole i w relacjach społecznych. Dzięki odpowiedniemu wsparciu dziecko może nie tylko pokonać swoje trudności, ale także rozwijać potencjał i budować poczucie własnej wartości.
